Oh Oh Emmeloord: Wie ben je, waar wil je naar toe?

Emmeloord

Vanuit Zwolle kom ik regelmatig terug in mijn geboorteplaats. Langs memory lane een stukje hardlopen of wat drinken bij ’t Voorhuys. Als het vriest een rondje over de ijsbaan en op een zaterdagmiddag door de boekenkasten bij Het Goed. Dat is eenvoudig geluk in een vertrouwde omgeving. Dat is Emmeloord en weer even thuis zijn. 

  Ik ben in Emmeloord en blader door De Noordoostpolder. Ah, daar gaan we weer; Emmeloord en zijn eeuwig terugkerende thema’s. De Deel waar inmiddels een soap over te schrijven is. De Lange Nering die uiteindelijk werd verbouwd tot tochtige kale koopgoot zonder charme of identiteit. In De Noordoostpolder van woensdag 27 januari een helder en goed onderbouwd artikel onder de kop ‘Eigenheid van Emmeloord’. Boven het artikel een foto van een rij fonteinen voor Hotel Bellagio in Las Vegas. Je verslikt je in een slok koffie. Het moet niet gekker worden.   Op een openbare bijeenkomst werd aan de hand van foto’s gevraagd welke thema’s inwoners belangrijk vinden, en welke beelden men associeert met het centrum. Aan welke sfeer wordt gedacht? Ook werd gevraagd of het  centrum recht moet doen aan de eigenheid van Emmeloord. Is dat een vraag? Vragen naar eigenheid en sfeer van het gewenste nieuwe centrum in Emmeloord en dan met een foto van een watershow in Las Vegas op de proppen komen. Nog even en de Zuiderzeelijn stopt op De Deel en toeristen drommen in grote getale samen bij het waterspektakel. Nog even en De Efteling belt de gemeente Noordoostpolder. ‘Ja goedendag, u spreekt met de Efteling. We denken aan het bouwen van een Fata Morgana 2.0 en kunnen wel een goed stukje advies gebruiken...’   Een fontein, die hadden we al. In de Lange Nering ter hoogte van voormalig restaurant de Luifel. Een fraai bassin met op de rand een waterspuwende kikker die bij het verdwijnen van het bassin alleen achterbleef. Als kind heb ik het beestje vele malen bewonderd. Een icoon, een stukje eigenheid. Waarom moest de kikker uit de winkelstraat verdwijnen? Als het markt was klimmen op de grote stenen tegenover Juwelier Visscher. In de winter stonden de fraaie blikvangers te midden van een kerststal onder de grote kerstboom. Inmiddels staan ze ergens eenzaam te vernikkelen op een rotonde. Ze moesten wijken voor een ‘Masterplan’. Maar wat is dat dan? Dat ‘Masterplan’ Emmeloord Centrum? Een winkelstraat langer dan die in de hoofdstad van Overijssel? Een supermarkt als kroon op een dorpsplein? De vriendelijke sigarenboer moest zijn koffers pakken en bomen werden geveld voor onhaalbare ideeën en kansloze plannen. Wat rest zijn een paar sfeerloze klinkers en een geldverslindende ideeënbus gevuld met adviesbureaus en artist impressions. De geboorte van een aanfluiting, inmiddels een zieke oude koe. Afgelopen zaterdag liep ik door de Lange Nering en keek omhoog naar de gevels boven de winkels. Mooi en divers, karakteristiek en helemaal Emmeloord. Een stukje eigenheid. Vraag Google naar de Lange Nering en zie hoe sfeervol het was en hoe mooi het met zorgvuldig bijschaven had kunnen zijn. Als ik even later via het Kettingplein richting Paardenmarkt loop, slaat de kou me om het hart. Voor me liggen de Tros, het Anker, de Meerpaal en de Boei. Karakteristieke flats tot puin verpulverd. ‘Maar wat gaan ze daar bouwen dan?’, vraag ik even later aan een vertrouwd gezicht. ‘Niets, er is geen bestemming. Slopen om te slopen zonder te weten waarom. Het is toch schandalig?!’ En dat is het. In plaats van te leren van oude koeien werd een nieuw debacle geschapen. Waarom konden deze flats niet worden gerenoveerd?   Wie straks richting Albert Heijn achter de Lange Nering langs fietst en naar links kijkt, staart over een gapend gat naar gevels aan de Bumalaan. Wie straks naar het einde van de Noordzijde fietst passeert geen centrumflats maar een kale bedoening met aan het einde van de weg een half vergane flat die nu opeens wel erg in het oog springt. De triest ogende flat kijkt uit op het Smedingplein. Aan de achterzijde een roestende zeecontainer voorzien van een schoorsteen. Balkons lijken spontaan af te breken en plaatwerk springt van ellende vanaf de gevel naar beneden. Als er iets in Emmeloord rijp is voor de sloop dan wel dit gebouw. Ik had er nooit zo’n erg in, maar nu het een blikvanger is geworden… Gewoon Emmeloord zijn Waarom mag Emmeloord niet gewoon Emmeloord zijn. Met haar sigarenboer op de deel en Noorse stenen onder de grote kerstboom. Waarom afbreken en zonder bestemming achterlaten. Waarom identiteit en eigenheid voorzien van een sfeerloos masker. Vernieuwing en werken aan de toekomst: natuurlijk, ik ben voor. Maar weet wie je bent en waar je vanuit deze uitgangspositie naar toe wilt. Formuleer missie vanuit visie en ontbreekt het aan goede haalbare ideeën? Hou het schip op koers maar laat de teugels even vieren. Voorkom het slopen van sfeer en eigenheid om vervolgens te gaan vergaderen over het creëren van… sfeer en eigenheid.   Nog even en Emmeloord is een klein Lelystad. Kom ik thuis op een plek die ik niet meer ken. Is Emmeloord als een fontein in Las Vegas; een decorstuk zonder ziel. Een mislukt project wat ooit was maar nooit meer zal worden. Dat zou ik jammer vinden. Dat zou zonde zijn. Herman Grendelman                  

Auteur

redactie