Noodbevel niet rechtmatig

Emmeloord

Het noodbevel dat burgemeester Aucke van der Werff vorige week donderdag in Luttelgeest uitvaardigde was niet rechtmatig, stellen Adriaan Wierenga en Che Post van het Centrum voor Openbare Orde en Veiligheid in Groningen in een artikel in de Leeuwarder Courant.

Bij vrees voor ernstige wanordelijkheden kan de burgemeester gebruik maken van zijn noodbevoegdheden. In Noordoostpolder klonk dat vorige week alsvolgt: "al degenen (...) die kennelijk niet behoren tot de genodigden van gemeente Noordoostpolder (...) zijnverplicht zich verwijderd te houden uit het in de bijlage aangegeven gebied, in gemeente Noordoostpolder op donderdag 28 januari 2016 van 17.00 uur tot donderdag 28 januari 2016 23.59 uur, voor zover zij niet woonachtig zijn in de gemeente Noordoostpolder." Met dit bevel werden ook journalisten geweerd. In wezen was dat ook de opzet van de maatregel omdat juist hun aanwezigheid tot ongeregelheden zou kunnen leiden. Een dergelijk verbod is uniek en de redenering daarachter curieus, aldus Wierenga en Post. ,,Van de enkele aanwezigheid van journalisten zijn in het algemeen geen ernstige wanordelijkheden te verwachten. Het bevel had zich moeten richten tot potentiele relsschoppers. Dat is ook waarvoor deze bevoegdheid bedoeld is." ,,Dit belet de pers zijn waakhondfunctie uit te oefenen en burgers te informeren over ontwikkelingen in dit belangrijke maatschappelijke debat, terwijl hiervoor geen enkele noodzaak bestond." Het recht op de vrije nieuwsgaring is onder meer gewaarborgd in artikel 10 Europees Verdrag tot Bescherming van de Rechten van de Mens. Voor het kritisch volgen van politici en overheden laat het Hof hiervoor weinig ruimte; journalisten leveren immers een belangrijke bijdrage aan het functioneren van de rechtsstaat. Volgens Wierenga en Post is er nog een punt waarom het bevel onrechtmatig was. De burgemeester van Noordoostpolder vaardigt algemeen verbindende voorschriften uit. Zodanige voorschrijften dienen de vorm te  hebben van een noodverordening. Daarmee is democratische controle van de gemeenteraad op dergelijke noodwetgeving gewaardborgd. De burgemeester maakte echter gebruik van een noodbevel. Dat instrument is bedoeld voor voorschiften die zich tot specifieke personen richten. Die beperkte inhoud rechtvaardigd wel dat de gemeenteraad hiermee geen bemoeienis heeft.    

Auteur

redactie