‘Heer van Ens arresteert Wederdopers’

SCHOKLAND

De Vereniging Vrienden van Schokland houdt donderdag 18 januari een lezing over de Wederdopers en hun visioen van het Nieuwe Jeruzalem.

De avond is om 20.00 uur in de Nieuw Jeruzalemkerk in Emmeloord. De lezing wordt verzorgd door Sander Wassing. De radicale wederdopers vormden van 1530 tot 1536 de grootste bedreiging voor de gevestigde orde. Anders dan ‘ketters’ vóór hen stapten zij uit de Rooms-Katholieke kerk en namen afstand van het fundament dat de zestiende-eeuwse maatschappij bijeenhield. Zij luisterden niet naar het wereldlijke of geestelijke gezag maar alleen naar ‘profeten’ die spraken over de komst van het einde der tijden.

In 1534 grepen wederdopers de macht in Münster. Hier moest het Nieuwe Jeruzalem op aarde tot stand komen zoals voorspeld in het Bijbelboek Openbaringen. De Münsterse wederdopers stonden onder leiding van de Leidse Jan Beukelsz (Jantje van Leiden) en de Haarlemse bakker Jan Matthijszoon.

Eenmaal gevestigd in Münster stuurde ‘Koning Jan’ boodschappers de Nederlanden in met de boodschap dat geloofsgenoten alles achter moesten laten en naar Münster moesten komen. Met dat doel voor ogen koos een bemanning van ongeveer 3000 personen verdeeld over 27 schepen op 21 maart 1534 het ruime sop vanuit Monnickendam. Zo’n vloot kan niet onopgemerkt zijn gebleven voor de vissers van Urk, Ens en Emmeloord.

De dopers hoopten bij Bergklooster op het Zwarte Water hun persoonlijke Jeremia te treffen die hen naar de beloofde stad Münster zou voeren. De autoriteiten staken hier een stokje voor. Onder andere de magistraat van Kampen en Johan van Zoudenbalch, heer van Ens en Emmeloord, verrichtten arrestaties op grote schaal.


Auteur

Redacteur