POLDERHEMEL | Dwergsterren

24 APRIL – 1 MEI

Aflevering 1222

Koele dwergsterren, veel kleiner dan de zon, lijken ongevaarlijk, maar zijn dat allerminst. Dat is onlangs gebleken bij de dwergster ULAS J224940.13-011236.9 (wat een naam).

Ultrakoel met temperament

Deze ultrakoele ster is tien maal kleiner dan de zon. Astronomen namen recentelijk een uitbarsting waar die tien maal krachtiger was dan de sterkste uitbarsting van onze zon die ooit is waargenomen. Door deze stervlam werd de ultrakoele dwergster ineens tienduizend maal helderder, alsof er een nucleaire bom dichtbij afgaat. Leefbare planeten zullen in de buurt van zulke temperamentvolle dwergen zeker niet gevonden worden. De oorzaak van zulke krachtige uitbarstingen is waarschijnlijk gelegen in een uiterst krachtige magnetische activiteit. De mini ster zal beslist grote vlekken hebben. Ook de zonnevlekken op de zon zijn een gevolg van magnetische activiteit.

Aan de hemel valt deze week te bekijken:

ZON- EN MAANTIJDEN (zaterdag 27 april)

Zon op: 06.14 uur; onder 20.57 uur.

Maan op: 03.55 uur; onder 12.31 uur.

Maan

De schijngestalte van onze trouwe wachter is aan het afnemen. Op zaterdag 27 april komt de maan om 00.18 uur in de schijngestalte van Laatste Kwartier (half, sterrenbeeld Steenbok). Hij komt pas om 04.00 uur in het zuidoosten op.

Planeten

In de ochtend, kort voor de zon opkomt zijn van het zuidzuidoosten tot zuiden Saturnus en Jupiter te zien. Venus is vrijwel niet waarneembaar: ze staat te dicht bij de zon aan de hemel. In de avond als het donker is geworden zien we Mars vrij laag in het westen. Mars gaat nu rond 00.50 uur in het westnoordwesten onder. Hij staat inmiddels op 331 miljoen kilometer van de aarde en is niet helder meer. Hij staat in sterrenbeeld Stier.

Meteoren

De Lyriden worden nu snel minder actief. Ze zullen in enkele dagen zijn verdwenen waarna een rustige periode in de meteorenactiviteit aanbreekt.

René P. Elings

tel. 0527-699142 / 06-51931417; e-mail: rpelings@hotmail.com.