Van voedselvoorziening tot toeristische trekpleister

Nieuw land op de bodem van de Zuiderzee. De Noordoostpolder komt 78 jaar na de drooglegging nog maar net kijken. Dat betekent niet dat dit nieuwe land niets te vertellen heeft. Integendeel. Het onontgonnen gebied waar een nieuwe samenleving moest aarden, groeide in die korte tijd uit tot een toeristische trekpleister waar je je nooit hoeft te vervelen. En daar mogen we best een trots op zijn.

De poldergrond die oorspronkelijk hongerig Nederland moest voeden na de Tweede Wereldoorlog, is anno 2020 namelijk zoveel meer dan dat. We kunnen nu verdwalen in musea vol geschiedenis. Wandelen langs indrukwekkende landschapskunst. Struinen door eindeloze bossen of over Unesco Werelderfgoed Schokland. En fietsen met uitzicht op strakke polderakkers, kabbelende kavelslootjes en uniek watererfgoed. 

Toerisme en recreatie zijn met de Noordoostpolder meegegroeid en nemen een steeds belangrijkere plek in. Dat is terecht. Want op dit nieuwe land dat nog altijd volop in ontwikkeling is, valt een wereld te ontdekken.

Een blik vooruit
Na al die jaren van ontwikkelingen op het gebied van toerisme en recreatie, staat deze sector nog altijd niet stil. Net als de Noordoostpolder is ook deze branche nooit gestopt met groeien. Misschien wel mede door die aloude pioniersmentaliteit van doorpakken, durven en doorzettingsvermogen. 

De Orchideeën Hoeve weet bijvoorbeeld telkens weer haar bezoekers te verrassen met nieuwe activiteiten. En Natuurmonumenten is in het Waterloopbos druk bezig met een aantal  schaalmodellen in ere te herstellen. In 2022 verrijst hier bovendien een nieuw horecapaviljoen met avontuurlijke speeltuin. 

Ook het Kuinderbos wordt aangepakt met onder meer een nieuwe parkeerplaats, horeca en wandel- en fietsroutes. Het Schoterveld wordt straks de entree voor het bos dat meer en meer de uitstraling krijgt van een stoer familiebos waar je van alles kunt ondernemen.

In de hele Noordoostpolder is er meer aandacht voor e-bikers met laadpunten en themaroutes. En sloepvaarders kunnen hier straks ook hun hart ophalen met een vaar- en fietsroute waar onderweg steigers zijn aangelegd bij interessante plekjes.

Bouwen = erfgoed
In de Noordoostpolder waren naast boerderijen en arbeiderswoningen ook dorpen nodig. Een heel bijzonder exemplaar is plattedakendorp Nagele, dat in de jaren vijftig werd ontworpen door architecten van De Acht en Opbouw, zoals Cornelis van Eesteren, Aldo van Eyck, Gerrit Rietveld en tuinarchitecte Mien Ruys. In Museum Nagele wordt deze geschiedenis van het Nieuwe Bouwen nog altijd verteld in een permanente expositie.

Landbouw = toerisme
De landbouwfunctie van de Noordoostpolder werd in de loop der jaren ook een toeristische trekker. De akkerbouw en fruitteelt leverden bijvoorbeeld prachtige boerderijwinkels op, waar groente en fruit rechtstreeks van de akker in huis kunnen worden gehaald. En de tulpenteelt werd bekroond met het jaarlijkse Tulpenfestival. Uit de bloemenkwekerijen ontstond de beroemde Orchideeën Hoeve, dat jaarlijks meer dan 285.000 bezoekers uit binnen- en buitenland trekt.

Fietsen = genieten
De dorpen rond Emmeloord zijn op fietsafstand gebouwd. Vroeger was een auto een luxe die maar weinigen zich konden permitteren. En dus moest je op de fiets naar je werk, het theater of op bezoek. Anno 2020 ziet de wereld er heel anders uit. Als recreatief fietser kun je in de Noordoostpolder je hart ophalen. Er zijn in de loop der jaren allerlei fietsroutes, maar ook wandelroutes bijgekomen. Heel handig zijn onze Toeristische Overstap Punten (TOP’s), waar de startpunten van fiets- en wandeltochten samenkomen met voldoende parkeergelegenheid en horeca. 

Eiland op het droge = UNESCO Werelderfgoed
Sinds de aanleg van de Noordoostpolder ligt het Zuiderzee-eiland Schokland als een licht glooiende landrug in het vlakke polderlandschap. Al snel na de drooglegging bleek de bodem vol te zitten met archeologische schatten. In 1947 werd vanuit de kerk op de Middelbuurt een museum gemaakt, waar deze vondsten werden tentoongesteld. Het bleek een succes. In 1949 namen 17.348 mensen er een kijkje. 

Schokland staat symbool voor de geschiedenis van Nederland en het leven van mensen op de grens van land en water. Om die reden plaatste UNESCO het 25 jaar geleden als eerste Nederlandse monument op de prestigieuze werelderfgoedlijst. De historie van het eiland op het droge is in de loop der jaren alleen maar actueler geworden. Tegenwoordig komen er ieder jaar zo’n 40.000 bezoekers luisteren en kijken naar dat verhaal.

Laboratorium = mysterieus waterbos
Het Waterloopkundig Laboratorium deed in het Waterloopbos (deel van het Voorsterbos) jarenlang modelonderzoek naar het gedrag van water. In 2005 werd het bos opengesteld voor bezoekers. De restanten van schaalmodellen van waterwerken uit de hele wereld zijn er nog altijd te zien. Van de onderzoeken naar de Deltawerken bijvoorbeeld, maar ook de havens van Rotterdam, Lagos, IJmuiden, Istanbul en Bangkok. De natuur heeft sinds het vertrek van het laboratorium langzaam weer bezit genomen van de waterloopkundige modellen. Het water dat je overal hoort kabbelen en de bijzondere mix van techniek en groen maken het Waterloopbos nu een mysterieuze verschijning. En als je er toch bent, neem dan een kijkje bij het kunstwerk Deltawerk// van RAAAF | Atelier de Lyon. Een prachtig eerbetoon aan de Deltagoot, die eind jaren zeventig werd gebouwd in het bos en waar nog tot 2015 golfonderzoek is uitgevoerd.

Watertoren = icoon
De 65,3 meter hoge Poldertoren werd tussen 1957 en 1959 gebouwd als uitkijk-, carillon- en watertoren. Die functie veranderde. Nu is het geen watertoren meer, maar nog steeds het stralende middelpunt van de Noordoostpolder. Een baken in het nieuwe land, die vanuit de wijde omgeving te zien en te horen is. Helemaal bovenop de Poldertoren prijkt een vergulde koperen windvaan in de vorm van een koggeschip. Deze herinnert aan lang vervlogen tijden, toen dit type schepen nog over de Zuiderzee voer.

Arbeiderskamp = kamperen
Kamperen is onlosmakelijk verbonden met de Noordoostpolder. Toen de eerste bewoners neerstreken in het nieuwe land, werden zij ondergebracht in arbeiderskampen. Zoals bijvoorbeeld Kamp De Voorst aan de Leemringweg bij Kraggenburg, waar ook een speeltuin bij zat. Beheerder Bertus Postma was de allereerste recreatie-ondernemer van de polder. Nadat het kamp was opgeheven en Staatsbosbeheer het terrein had overgenomen, mocht hij voor de natuurorganisatie het terrein beheren. De speeltuin en de kantine werden uitgebaat, er kwam een zwembad en de barakken werden omgebouwd tot pensionruimten voor vakantiegangers die er volpension verbleven. Niet veel later werden de grasvelden in het bos omgetoverd tot een camping met sanitaire voorzieningen en een kampwinkel. Tegenwoordig is de Noordoostpolder een echt kampeerparadijs met knusse minicampings bij de boer, natuurcampings, camperplaatsen en grote campings met animatie voor jong en oud. Bezoekers die liever onder een dak slapen, kunnen kiezen uit de vele  B&B’s, hotels of (groeps)accommodaties.

Deze pagina is tot stand gekomen door Visit Flevoland  in samenwerking met de Gemeente Noordoostpolder, Cultuur Historisch Centrum Noordoostpolder, StEP Noordoostpolder, de Orchideeën Hoeve, Museum Schokland en Natuurmonumenten.

Visit Flevoland
Om de Noordoostpolder in binnen- en buitenland op de kaart te zetten, werkt Visit Flevoland nauw samen met alle aanbieders in de Noordoostpolder. Benieuwd naar wat er allemaal te doen is in de polder? Vanaf 1 januari is alles te vinden op de nieuwe website visitnoordoostpolder.nl.