Breukel: 'Aves verandert door fusie van kleur'

Emmeloord - De basisscholen in Noordoostpolder zijn sinds 1 januari van dit jaar bestuurlijk onder een dak bij Aves. Leo Breukel, voorzitter van het College van Bestuur, blikt tevreden terug op een voortvarend proces.

‘Het hele proces is in twee jaar voltooid en dat is relatief snel voor zo’n grote operatie’, zegt hij in zijn kamer van het kantoor van Aves dat in de Jasmijnstraat op nummer 9 gevestigd is op een historisch stukje Emmeloord. Het was de plek waar ooit de directie van de Wieringermeer zich vestigde met het opvallende torentje bij de ingang. 

Relatief snel

Waar die mensen de inrichting van de polder voor elkaar kregen, werkte Breukel en collega Jos Timmermans samen met Kristiaan Strijker, voorzitter van het College van Bestuur van SCPO aan het onderdak brengen van alle basisscholen van SCPO en Aves onder één bestuur. Aves en SCPO richten hiermee hun blik op de toekomst van het primair onderwijs. Samenwerking biedt volgens de bestuurders volop kansen om de kwaliteit en de diversiteit van het basisonderwijs voor alle kinderen in de Noordoostpolder, Kampen en Vollenhove nog meer te verbeteren en te vernieuwen, maar bovenal om het te behouden. De samensmelting accelereerde de laatste twee jaar, maar is een fusieproces dat al in 2004 in gang werd gezet, vertelt Breukel. 

De drie besturen van het openbaar, protestants-christelijk en rooms-katholiek onderwijs staken destijds de koppen bij elkaar om over de toekomst na te denken, omdat de rijksoverheid het onderwijs wilde decentraliseren. Waar het openbaar onderwijs en rooms-katholiek onderwijs klaar waren voor samenwerking, wilde de protestants-christelijke zuil eerst van vereniging naar stichting veranderen.

Aves werd in 2010 geboren uit de schoolbesturen van de rk scholenstichting Christophorus en Openbaar Onderwijs Noordoostpolder. Aves en SCPO spraken af om in de toekomst de gesprekken over samenwerking weer te starten. De nieuwe Aves staat garant voor de 3 denominaties (is het onderscheid tussen openbaar onderwijs en verschillende categorieën van het bijzonder onderwijs, red).’ En het nieuwe bestuur waarborgt in elk dorp tenminste één school. 

Krimp

En de deuren stonden ook nog steeds open toen er zich in de polder een ander probleem voordeed: krimp. ‘In de laatste 12 jaar is het aantal leerlingen met 700 teruggegaan.’ De drie scholen in de dorpen, zoals ingetekend aan de Jasmijnstraat door de Rijksdienst voor de IJsselmeerpolders, bleken door krimp onder de opheffingsnorm te komen en niet meer haalbaar. 

In 2014 werden de contacten weer inniger, maar toen kwam het moment voor Aves ongelegen, omdat het te snel na de eerste fusie kwam. Het jaar 2018 werd omcirkeld om het opnieuw op de agenda te zetten. De fusie werd urgent omdat in enkele dorpen, zoals Luttelgeest en Kraggenburg de 3 denominaties hun school niet konden behouden. De oplossing; één school waarin de drie ‘zuilen’ onder één dak door kunnen gaan; sws De Floreant in Luttelgeest en de Fladderiep in Kraggenburg zijn er de voorbeelden van. 

Identiteitsonderwijs

‘Wanneer er niet één bestuur zou zijn voor de drie denominaties in de polder, zou dat betekenen dat identiteitsonderwijs weg zou vallen. Dat moet niet kunnen, vinden wij. We willen de drie identiteiten bewaken, in die zin verandert Aves van kleur’, benadrukt Breukel. ‘We bieden bestaanszekerheid voor de leerkrachten en waarborgen voor de ouders de identiteit van het onderwijs.’

 

Breukel noemt de oplossing een creativiteit die de polder kenmerkt. ‘Ik ben een kind van pioniers. We zijn opgegroeid om het samen te doen en dat pionieren zie je nu ook in het onderwijs. Die pionierskracht is hartstikke mooi.’ En waar de krimp geen rol speelt, zoals in enkele grote dorpen en Emmeloord, verandert er niks, verzekert Breukel. Dat is volgens hem ook de reden dat het eerder gepolste draagvlak voor de fusie zo groot was. 

Draagvlak

‘De ouders in Emmeloord en de grote dorpen weten dat het geen effect heeft op hun school. Ze snappen dat de fusie de reddingsboei is voor de kleine dorpsschool.’ Bovendien is gesteld dat er geen uitwisseling van onderwijzend personeel is naar andere denominaties, of anders gezegd; een juf van cbs het Kompas hoeft niet in te vallen voor een juf op obs De Keerkring. 

Een ander voordeel is dat de grotere organisatie meer expertise en kennis in huis heeft om bijvoorbeeld passend onderwijs te kunnen bieden. En dankzij de fusie kan de bedrijfsvoering efficiënter. ‘Vroeger waren er 3 bestuurskantoren, tegen nu nog 1, dat levert snel anderhalve ton op die naar het onderwijs kan, oftewel de leerling.’ Ambities om nu nog groter te worden, zijn er niet, geeft Breukel aan. ‘Deze schaalgrootte is heerlijk.’ 

Klachtencommissie

De fusie is een feit, maar het uniform maken van beleid vergt nog wel de nodige inspanning, zegt Breukel. ‘Dat gaat de komende tijd gebeuren.’ Verder komt er een onafhankelijke identiteitscommissie die kijkt of Aves doet wat ze heeft beloofd over het behoud van de denominaties en geeft zonodig advies. Ook wordt een onafhankelijke klachtencommissie opgetuigd waar ouders terecht kunnen.

Verder wil Breukel er voor waken dat de organisatie verzandt in regels. ‘Ik ben een man uit de praktijk met twintig jaar ervaring voor de klas. Ik neem van vroeger mee dat het geld naar de klas en school moet. Dat is duidelijk. Er geldt hier in principe maar een regel: het kind centraal.

Aves

De stichting voor primair onderwijs Aves telt sinds de fusie 4800 leerlingen, 550 leerkrachten, verdeeld over 350 fulltimebanen en heeft 35 scholen. Naast de plaatsen in de Noordoostpolder, heeft de stichting twee scholen in Kampen en een in Vollenhove. Het betreft rooms katholieke scholen die aangesloten waren bij Christophorus.

Cees Walinga