Dammen onder druk: minder leden en vergrijzing. Rus Alexander Schwartzman wint sneldamtoernooi in Kraggenburg

Meervoudig wereldkampioen Alexander Schwartzman won zaterdag het open Flevolands kampioenschap sneldammen. Foto Harry de Ridder

Kraggenburg - Alexander Schwartzman vindt het een logische ontwikkeling. ‘Je hebt nu veel meer keus dan vroeger, toen er nog geen computers en computergames bestonden. Het is niet leuk, maar je kunt er denk ik niet veel aan doen.’ De vijfvoudig wereldkampioen internationaal dammen uit Rusland ziet de tijden van weleer niet meer terugkeren.

De 54-jarige in Moskou geboren dammer is zaterdag van de partij in hotel Van Saaze, waar het open Flevolandse kampioenschap sneldammen wordt georganiseerd. Iets minder dan vijftig deelnemers telt het damtoernooi. Het beeld in de speelzaal: veel oudere, grijzende mannen een enkele dammer van het vrouwelijke geslacht en twee piepjonge dammers, de gebroeders Boxum uit Emmeloord. Het beeld is conform de landelijke ontwikkelingen: het aantal damclubs in Nederland neemt in rap tempo af, soms door fusies, maar vaak ook als gevolg van het afnemende ledental. De dammers, die nog bij een club spelen, zijn voor een groot deel van ‘een zekere leeftijd’.

Tijden veranderen

Over de periode 2014-2020 laten de cijfers van de KNDB, de nationale dambond, zien dat het aantal damverenigingen is afgenomen met 19 procent en dat het aantal leden is verminderd met 27 procent. Van de rond de 5000 leden in 2014 waren er anno 2020 minder dan 4000 over. ‘Je kunt de sport promoten, daar wordt het misschien iets beter van’, denkt Schwartzman, ‘maar je moet realistisch zijn: zoals vroeger wordt het nooit meer. Tijden veranderen.’ Bart Jonker, van de organiserende stichting Aanzet, is het met Schwartzman eens: ‘Het tij gaat niet meer keren.’ Aan Bart Jonker en zijn maten IJsbrand Haven, Piet Dijkstra en Joop Kip ligt het in ieder geval niet.

Het viertal, allen in de zeventig, organiseert het ene na het andere grote toernooi. Jonker en Haven, beiden uit Emmeloord, zijn al meer dan vijftien jaar bezig NK’s, WK’s en recordpogingen kloksimultaan naar de Noordoostpolder te halen. ‘Een mooi groepje’, noemt Bart Jonker het kwartet. Stiekem denkt Jonker wel eens aan stoppen, maar hoe moet het dan verder? ‘Wij hebben veel ervaring, hebben een groot netwerk. IJsbrand en ik halen alle sponsors binnen. Wij kennen zowat iedereen in de polder. De opvolging wordt een lastig verhaal.’ Zaterdag is de stemming onder de mannen opperbest. ‘Dit vinden we mooi.’

Niet alleen les

Alex Boxum, vader van de dammende broers Matheo en Daniël, weet ook dat het lastige tijden zijn voor de damsport. Toch ziet hij lichtpuntjes en mogelijkheden. ‘Matheo geeft les in Gramsbergen. Die club heeft nu 35 jeugdleden. Wat je aandacht geeft, groeit. Er wordt best veel voor beginners en de jeugd georganiseerd. Vrijwilligers vormen de succesfactor. Je hebt er veel nodig, die de schouders eronder willen zetten.’ Vrijwilligers, die bijvoorbeeld damles op scholen kunnen geven. En Boxum ziet nog een kans: ‘Clubs moeten meer samenwerken om zo meer toernooitjes voor jeugdleden te kunnen organiseren. Kinderen zijn competitief ingesteld. Ze willen niet alleen les krijgen, maar ook spelen.’

Het scholentoernooi in de kerstvakantie in de Noordoostpolder bewijst volgens Boxum, dat er genoeg belangstelling is voor het dammen. Elk jaar doen er meer dan honderd kinderen mee. Jacob Poortinga is de drijvende kracht achter het kersttoernooi. Hij zegt: ‘Het is altijd een leuke dag, maar daar blijft het bij. Zo’n toernooi moet ook iets opleveren, maar er blijven weinig kinderen bij de club hangen.’ Ook het grote damtalent Matheo Boxum verlaat Damkring Emmeloord. Hij gaat hogerop spelen, in Drenthe, bij Hijken DTC.

In vijf minuten

In Kraggenburg hebben de sneldammers zaterdag wel wat anders aan hun hoofd. Zij moeten in vijf minuten (en vijf seconden per zet erbij) een partij in hun voordeel zien te beslissen. Dat lukt, het zal niemand verbazen, Alexander Schwartzman doet dat het best. De Rus wint al zijn partijen. Matheo Boxum doet het prima, maar valt net buiten het podium. Hij wint zes van zijn negen partijen, goed voor de vierde plaats. Schwartzman houdt van sneldammen. ‘De partijen duren lekker kort, je hebt niet veel geduld nodig.’ Hij gaat naar huis met 250 euro en een bos bloemen. Alex Boxum eindigt achter zijn zoons op de 17e plaats. Het boeit hem weinig, hij heeft een leuke dag gehad. ‘Nee, dammen gaat niet ten onder. Daar is het veel te leuk voor!’

Harry de Ridder

Nieuws

menu